MEDEWERKERS VORMEN HET KAPITAAL VAN EEN BEDRIJF’

Ans Klein van VaardigWerk over verzuimpreventie en de nieuwe WAB

‘Ondernemers verzaken in het uitvoeren van het PAGO en PMO. En dat kan ze nog duur komen te staan.’ Zodra we aanschuiven voor het interview in OnderNamen steekt arbospecialist Ans Klein direct bezorgd van wal. Ze wil van de gelegenheid gebruikmaken om ondernemers te wijzen op het belang van een goede verzuimpreventie. ‘Ze riskeren zowel een boete, als onnodig langdurig verzuim. Vooral dat laatste moet de motivatie vormen voor het uitvoeren van een goed verzuimpreventieonderzoek.’

PMO staat voor Periodiek Medisch Onderzoek en PAGO staat voor Periodiek Arbeidsgeneeskundig Onderzoek. Met een PMO wordt de gehele geestelijke en lichamelijke gezondheid van medewerkers in kaart gebracht. Het PAGO is alleen gericht op arbeidsgerelateerde gezondheidsrisico’s en wordt meestal uitgevoerd door een bedrijfsarts. Het doel hiervan is om arbeidsgerelateerde klachten sneller te signaleren. ‘Hieronder valt bijvoorbeeld het regelmatig testen van oren en ogen. Niet alleen bij de zwaardere beroepen is dit nodig, maar ook bij kantoorpersoneel kunnen zich klachten ontwikkelen. Oogklachten door een beeldscherm en rugklachten door verkeerd en langdurig zitten komen hier veel voor. Ik ben daarom groot voorstander van zit-sta-bureaus. Die hebben wij hier ook allemaal op kantoor.’

‘Door PMO of PAGO uit te voeren
toon je goed ondernemerschap’

Wettelijk verplicht
Ondernemers zijn wettelijk verplicht om het PAGO in te zetten en deze periodiek aan te bieden aan hun medewerkers. ‘Het punt is dat veel bedrijven dit niet doen. Het is vaak een ondergeschoven kindje, want het kost tijd en geld. Ze riskeren een boete bij inspectie, maar dat vind ik niet de juiste motivatie om het wel te doen. Ze realiseren zich niet hoe belangrijk dit is. Hun medewerkers vormen wel hun kapitaal! Als deze kort of langdurig uitvallen, moet daar een oplossing voor worden gezocht, terwijl het wellicht voorkomen had kunnen worden. Met het uitvoeren van het PMO of PAGO werk je aan schadelastbeperking en kijk je aan de voorkant wat je beter kunt doen om bepaalde gezondheidsklachten en verzuim terug te dringen of voor te zijn. En het zorgt ervoor dat medewerkers tot hun pensioen fit en gezond hun werk kunnen uitoefenen. Door PMO of PAGO uit te voeren toon je kortom goed ondernemerschap. Het geeft inzicht in waar de knelpunten van langdurig verzuim zitten. Vervolgens kan daarop worden geanticipeerd. Ik vraag me dus sterk af waarom ondernemers dit niet zouden willen inzetten in hun bedrijf. Zeker in de zwaardere branches.’

Ans is ervan overtuigd dat een werkgever de investering van zo’n verzuimpreventie- en werkplekonderzoek altijd terugwint. ‘Nu wordt vaak achter de feiten aangelopen. Er is iemand ziek, de bedrijfsarts wordt ingeschakeld en bepaalde zaken worden in gang gezet.’ Als voorbeeld noemt ze een fabriek waar veel rugklachten voorkwamen. ‘Naast dat het tilapparaat werkeloos in de hoek stond, viel het op dat de mensen vlakbij een tochtige deur werkten. Door de deur anders in te stellen en op de juiste manier zware lasten te tillen, is het verzuim sterk verminderd en komen rugklachten nog nauwelijks voor. Alleen al het aanschaffen van een goed tilapparaat voorkomt veel problemen en de investering is zo al direct terugverdiend.’

Zeven jaar
Naast preventie, valt onder het verzuimbeleid ook het te volgen traject als een werknemer alsnog tijdelijk zijn eigenlijke werk niet kan uitvoeren. In dat geval wordt er samen met de arbodienst gekeken naar vervangend werk. ‘De werknemer heeft inspanningsplicht en het is ook goed voor de mindset om toch bezig te blijven. Uiteraard hoeft hij of zij niet over zijn of haar eigen grenzen te gaan, maar de medewerker moet wel bereid zijn om iets anders te doen. We kunnen overgaan op sancties als de werknemer zonder goede onderbouwing het vervangende werk weigert uit te voeren. Eigenlijk moet diegene zich dan afvragen of hij of zij wel bij dit bedrijf wil blijven werken, want dan is de motivatie blijkbaar weg. Er zijn veel mensen die niet op hun plek zitten en daardoor ziek worden. Ik heb een professor horen vertellen dat mensen standaard na zeven jaar weer ergens anders moeten gaan werken. Ik sta daar wel achter, want na zoveel jaar gaan mensen toch meer op de automatische piloot werken en ontwikkelen ze zich niet meer. Nu geldt dit niet voor specialisten, maar meer voor de doorsnee productiemedewerker en kantoorpersoneel. Laat mensen maar weer iets nieuws doen, want dan blijft iedereen gemotiveerd.’

WAB
‘In de komende jaren gaan de arbeidsverhoudingen sowieso enorm veranderen. Dat mensen twintig of dertig jaar hetzelfde werk bij hetzelfde bedrijf doen gaan we veel minder meemaken. Er komt een omslag, mede door de nieuwe WAB. En dat is ook goed.’ De nieuwe Wet arbeidsmarkt in balans (WAB) treedt vanaf 2020 in werking. ‘Er zijn veel werknemers die niet op hun plek zitten, maar hen ontslaan is niet zo eenvoudig. Straks gaat dat makkelijker. Ook de flexibele – en oproepkrachtcontracten gaan verdwijnen, vermoed ik. De kosten van uitzendkrachten en payrollmedewerkers gaan enorm stijgen. Dus waarom zou een bedrijf nog een uitzendbureau inschakelen als dit duurder is en werknemers makkelijker zijn te ontslaan? Ik verwacht daarom veranderingen in de wereld van uitzend- en payrollbureaus. Die mogen zich wel zorgen gaan maken. Tenminste, als de WAB gaat doen waarvoor hij bedoeld is; dat is het voor de werkgevers eenvoudiger maken om mensen aan te nemen, maar ook om afscheid van te nemen als dat nodig is. Hoe dat zich in de praktijk gaat vertalen, blijft koffiedik kijken. Daar zullen we in januari achter gaan komen.’